Ticaret ve Sanayi Odalarına Kayıt (Üye) Olma Zorunluluğu
Odalara kayıt zorunluluğu nedir? Kimler ticaret ve sanayi odalarına üye olmak zorundadır? Kimlerin ticaret ve sanayi odalarına üye olarak kayıt yaptırmak zorunda olduğunu ve bildirim yükümlülüklerini bu yazımızda bulabilirsiniz.
Odalara Üye (Kayıt) Olma Zorunluluğunun Amacı
Ticaret ve sanayi hayatının düzenli yürütülmesi için, ticaret siciline kayıtlı tüm tacirler, sanayiciler ve deniz ticaretiyle uğraşan gerçek ve tüzel kişiler, bulundukları yerdeki odaya üye olarak kaydolmak zorundadır. Bu yükümlülük, mesleki faaliyetlerin kayıt altına alınmasını ve şeffaf bir ticari yapının oluşmasını sağlar.
Kimler Kayıt Olmak Zorundadır?
- Tacirler ve Sanayiciler: Ticaret siciline kayıtlı tacirler ile sanayici sayılan tüm gerçek ve tüzel kişiler odaya kayıt yaptırmalıdır. Bu kayıtlar, Ticaret Bakanlığı ve TOBB bünyesindeki elektronik ortak veri tabanında meslek gruplarına göre güncel şekilde tutulur.
- Şubeler ve Fabrikalar: Bir merkeze bağlı olsa dahi müstakil sermayesi veya muhasebesi bulunan ve ticari ya da sınai faaliyet yürüten yerler, şube sayılır. Şubeler, bulundukları yerdeki odaya kayıt olmakla yükümlüdür.
- Sanayiciler: Sanayi odası kurulu illerde sanayiciler, sanayi odasına kayıt olmakla ticaret odasına kayıt yükümlülüğünü de yerine getirmiş sayılır. Ancak, isterlerse ticaret odasına da ayrıca kaydolabilirler. Sanayiciler, birden fazla satış yeri açtıklarında, her bir satış yeri için bulundukları yerdeki ticaret veya sanayi odasına kayıt yaptırmak zorundadır.
- Kamu İştirakli Kuruluşlar: Sermayesinin tamamı veya bir kısmı Devlet, özel idare ya da belediyelere ait olan iktisadi müesseseler ve bunların şubeleri, bulundukları ildeki odaya kaydolmakla yükümlüdür.
- Deniz Tacirleri: Gemi sahipleri, donatanlar, gemi işletenler gibi deniz ticaretiyle uğraşan tüm gerçek ve tüzel kişiler, bulundukları yerdeki deniz ticaret odasına kaydolmak zorundadır.
Bu kayıt ile aynı zamanda diğer odalara üye olma yükümlülüğünü de yerine getirmiş sayılırlar.
Ancak, deniz ticareti dışında başka ticari faaliyetleri varsa, bu alanlar için ilgili odaya da ayrıca kayıt gerekir.
Odalara Üye Olmayanlara Yönelik Uygulama
Odaya üye olma zorunluluğunu bir ay içinde yerine getirmeyen kişi ve kuruluşlar, odalar tarafından re’sen kaydedilir ve durum kendilerine tebliğ edilir. Bu düzenleme, ticari kayıtların güncelliğini korumayı amaçlar.
Ayrıca, odalara üye olarak kayıtlı gerçek ve tüzel kişiler başka meslek kuruluşlarına üye olmaya veya aidat ödemeye zorlanamaz.
Kayıt Sonrası Bildirim Yükümlülükleri
Değişikliklerin Bildirilmesi
Odaya kayıtlı olanlar, Türk Ticaret Kanunu’na göre tescil ve ilanı gereken her türlü değişikliği, gerçekleşmesinden itibaren bir ay içinde kayıtlı oldukları odaya bildirmek zorundadır.
Tescil edilmemiş bir değişikliği öğrenen odalar, durumu ilgili ticaret sicil müdürlüğüne bildirir. Müdürlük, bu bildirim üzerine gerekli işlemleri yapmakla yükümlüdür.
Üyelik Silinmesi ve Güncelleme Süreci
- İki yıl boyunca adresi ve durumu tespit edilemeyen, aynı zamanda aidat ödemeyen üyeler, oda yönetim kurulu kararıyla listelerden silinir.
- Bu kişilerin aidat tahakkukları durdurulur ve durumlarını iki yıl içinde bildirmemeleri halinde, ticaret sicil kayıtları da re’sen silinir.
Oda kaydı silinen üyeler, yeniden aktif hale gelebilmek için geçmiş tüm aidat borçlarını ödemek zorundadır.
Sanayici ve Tacirlik Vasfı Değişirse Ne Olur?
Sanayici vasfını yitirenlerin sanayi odası üyelikleri silinir. Eğer ticari faaliyetleri devam ediyorsa, ticaret odasına re’sen kayıt yapılır.
Ticaret odasına kayıtlıyken sanayicilik vasfı kazananlar ise:
- Tacirlik sıfatı devam ediyorsa, mevcut kayıt korunur.
- Tacirlik sıfatı sona ermişse, sanayi odasına kaydı yapılmak üzere bildirimi en geç 30 gün içinde tamamlanır.
Sonuç
Odalara üye olarak kayıt yükümlülüğü, Türkiye’de ticaret, sanayi ve denizcilik alanlarında faaliyet gösteren tüm işletmelerin resmî bir çatı altında toplanmasını sağlar. Bu düzenleme sayesinde, ticari faaliyetlerin denetimi, kayıtların güncelliği ve mesleki düzenin korunması teminat altına alınır.
Odalara kayıt zorunluluğu hakkında daha detaylı bilgi almak ve hizmetlerimizden yararlanmak için bizimle iletişime geçebilirsiniz. 25 yılı aşan uzmanlık, bilgi birikimi ve tecrübemiz ile yanınızdayız. Ayrıca, dilerseniz Kurucumuz Dr. Soner Altaş’ın eserlerine göz atabilirsiniz. İsterseniz Türkiye’nin ilk ve tek Şirketler Hukuku ile Organize Sanayi Bölgeleri Hukuku Bilgi Sistemi olan Tacirsoft Hukuk Bilgi Sistemi’ni de yakından inceleyebilir ve üye olabilirsiniz.
