Hamiline Yazılı Pay Senedi Basımı Rehberi Rehberi 2026 sayfasına ulaşmak ve detaylı olarak incelemek için tıklayınız.


Anonim şirketlerde düzenlenen nama veya hamiline yazılı pay senetlerinin kaybolması, çalınması, yanması, yırtılması veya başka bir nedenle sahibinin elinden çıkması halinde pay senedinin ziyaı gündeme gelir. Pay senedinin zayi olması, senedin temsil ettiği pay sahipliği hakkının kendiliğinden ortadan kalktığı anlamına gelmez. Ancak senedin kıymetli evrak niteliği nedeniyle, kaybolan senedin ileride başka bir kişi tarafından kullanılması riskinin ortadan kaldırılması ve gerektiğinde yeni pay senedi düzenlenebilmesi için kanuni prosedürün takip edilmesi gerekir.
Bu süreçte pay senedinin iptali, mahkeme başvurusu, ilan süreci ve mahkeme kararından sonra yeni pay senedinin düzenlenmesi gibi aşamalar gündeme gelebilir. Altaş Kurumsal Danışmanlık olarak zayi olan pay senetlerinin durumunun değerlendirilmesi, mevcut şirket ve pay sahipliği kayıtlarının incelenmesi, yeni pay senedi düzenleme sürecinin planlanması ve pay senedi basım işlemlerinin yürütülmesi konularında danışmanlık sunuyoruz.
Pay senedinin ziyaı, senedin sahibinin iradesi dışında veya herhangi bir nedenle senet üzerindeki fiili hakimiyetini kaybetmesi ya da senedin kullanılamaz hale gelmesi durumunu ifade eder. Örneğin;
gibi durumlarda ziya söz konusu olabilir. Burada önemli olan husus, senedin zayi olması ile senedin temsil ettiği payın ortadan kalkmasının aynı şey olmamasıdır.
Pay senedinin kaybolması halinde öncelikle senedin temsil ettiği payın şirket kayıtlarındaki durumu incelenmelidir. Özellikle;
gibi bilgiler belirlenmelidir. Ardından senedin zayi olmasına ilişkin hukuki prosedür değerlendirilmelidir.
Hayır. Zayi olan şey payın kendisi değil, payı temsil eden senettir. Örneğin bir ortak şirkette 100.000 adet paya sahipse ve bu payları temsil eden fiziki pay senedini kaybederse, senedin kaybolması ortaklık hakkını kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Ancak kaybolan senedin kıymetli evrak niteliği nedeniyle senedin iptaline ilişkin hukuki sürecin yürütülmesi gerekebilir.
Kaybolan veya çalınan pay senedinin iptal edilmesi, eski senedin hukuki dolaşımından kaynaklanabilecek risklerin azaltılması açısından önemlidir. Ayrıca yeni pay senedi düzenlenmesi planlanıyorsa, mevcut senedin durumunun hukuken açıklığa kavuşturulması gerekir. Bu nedenle pay senedi kaybolduğunda yalnızca yeni bir senet bastırılması yoluna gidilmesi yerine, öncelikle mevcut senedin hukuki durumunun değerlendirilmesi gerekir.
İlk aşamada kaybolan senede ilişkin bütün bilgiler belirlenmelidir. Özellikle;
tespit edilmelidir. Senedin ne zaman ve hangi koşullarda zayi olduğu da mümkün olduğunca belgelenmelidir.
Zayi olan kıymetli evrakın hükümsüz hale getirilmesi amacıyla açılan dava, uygulamada zayi veya iptal davası olarak adlandırılmaktadır. Pay senedinin zayi olması halinde mahkemeden senedin iptalinin istenmesi gündeme gelebilir. Amaç, kaybolan senedin hukuki dolaşımda kullanılmasının önüne geçmek ve senedin sahibi bakımından yeni senet düzenlenebilmesinin önünü açmaktır.
Pay senedinin zayi olması nedeniyle açılacak iptal sürecinde görevli mahkeme bakımından kıymetli evrakın iptaline ilişkin TTK hükümleri dikkate alınır. Uygulamada pay senedinin iptali talepleri, şirketin merkezinin bulunduğu yer Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde ileri sürülmektedir. Somut olayda görev ve yetki kurallarının ayrıca kontrol edilmesi gerekir.
Zayi nedeniyle iptal talebinde, senet üzerindeki hakkın sahibi olan kişinin hukuki durumunun ve senet üzerindeki hak sahipliğinin ortaya konulması gerekir. Bu nedenle başvuru öncesinde;
gibi belgelerin hazırlanması önemlidir.
Senedin zayi olduğunun ve başvurucunun senet üzerindeki hakkının ortaya konulması gerekir. Bu kapsamda;
gibi deliller önem taşıyabilir. Senedin kaybolma veya zayi olma şekline göre başka belgeler de kullanılabilir.
Kıymetli evrakın zayi olması nedeniyle açılan iptal sürecinde mahkeme tarafından ilan yapılması ve senedi elinde bulunduran kişinin senedi mahkemeye ibraz etmesinin istenmesi söz konusu olabilir. İlan ve ibraz süresi bakımından senedin türü ve uygulanacak kanuni hükümler dikkate alınmalıdır. Bu nedenle her pay senedi için tek bir ilan süresi varmış gibi hareket edilmemelidir.
İlanın temel amacı, senedi elinde bulunduran kişinin mahkemeye başvurarak senedi ibraz etmesine imkân sağlamaktır. Eğer senet üçüncü bir kişinin elindeyse ve bu kişi senedi mahkemeye sunarsa, mahkeme senedin durumunu ve tarafların haklarını ayrıca değerlendirir. Bu nedenle ilan süreci, senedin gerçekten zayi olup olmadığının araştırılması açısından önemlidir.
İlan süresi içerisinde senedin ibraz edilmesi halinde mahkeme senedin kimin elinde olduğunu ve tarafların senet üzerindeki haklarını değerlendirir. Bu durumda doğrudan yeni bir senet bastırılması yerine mahkemenin vereceği karar ve ilgili hukuki süreç dikkate alınmalıdır.
Kanuni ilan ve ibraz sürecinde senet ortaya çıkmazsa, şartların oluşması halinde mahkeme senedin iptaline karar verebilir. İptal kararı sonrasında pay sahibinin yeni pay senedi düzenlenmesini talep etmesi gündeme gelebilir.
Mahkemenin iptal kararından sonra şirket kayıtları kontrol edilerek yeni pay senedinin düzenlenmesi planlanabilir. Yeni senedin;
uygun olması gerekir.
Evet. Gerekli hukuki süreç tamamlandıktan ve senedin iptaline ilişkin mahkeme kararı alındıktan sonra, pay sahibinin mevcut payını temsil eden yeni pay senedinin düzenlenmesi gündeme gelebilir. Yeni senet, iptal edilen eski senedin yerine düzenlendiğinden eski ve yeni senet numaralarının şirket kayıtlarında ilişkilendirilmesi faydalı olacaktır.
Yeni senedin numaralandırılması şirketin senet sistemine göre yapılmalıdır. Eski senedin zayi olması nedeniyle yeni senet düzenleniyorsa, eski senet numarası ile yeni senet numarasının şirket kayıtlarında ilişkilendirilmesi önemlidir. Böylece hangi senedin hangi nedenle yenilendiği takip edilebilir.
Yeni senedin düzenlenmesinden doğan giderlerin kimin tarafından karşılanacağı, somut olay ve uygulanacak mevzuat çerçevesinde değerlendirilmelidir. Özellikle senedin pay sahibinin kusuru veya ihmali nedeniyle zayi olduğu durumlarda giderlerin pay sahibine yükletilmesi gündeme gelebilir. Bu konuda şirket ile pay sahibi arasındaki mevcut düzenlemeler de ayrıca incelenmelidir.
Nama yazılı pay senedinin zayi olması halinde pay sahibinin kimliği ve pay sahipliği şirket kayıtlarından daha kolay takip edilebilir. Özellikle pay defterindeki kayıtlar, pay sahibinin hangi paylara sahip olduğunu belirlemede önemli olabilir. Bununla birlikte senedin kıymetli evrak niteliği nedeniyle zayi ve iptal süreci ayrıca değerlendirilmelidir.
Hamiline yazılı pay senedinin zayi olması halinde de senedin iptali bakımından kıymetli evrak hükümleri dikkate alınmalıdır. Bunun yanında hamiline yazılı payların MKK nezdindeki kayıt ve bildirim boyutu da ayrıca değerlendirilmelidir. Hamiline yazılı pay senetlerine ilişkin kayıtlar MKK sisteminde tutulmakta ve ilgili kayıtların hukuki etkileri bulunmaktadır.
Hayır. Fiziki hamiline pay senedinin kaybolması ile MKK nezdindeki kayıt aynı şey değildir. MKK nezdinde tutulan kayıtlar elektronik ortamda muhafaza edilir. Hamiline paylara ilişkin kayıtların MKK sistemindeki durumu ayrıca kontrol edilmelidir.
Somut olayın niteliğine göre MKK kayıtları ayrıca incelenmelidir. Hamiline pay senetlerinde MKK kayıtları, pay sahipliği haklarının kullanılabilmesi açısından önem taşıdığından, zayi durumunda yalnızca fiziki senede odaklanılmamalıdır.
Hayır. Pay senedinin zayi olması, tek başına pay sahipliğini ortadan kaldırmaz. Pay sahipliği ile payı temsil eden senedin zayi olması birbirinden farklıdır. Ancak senedin kıymetli evrak niteliği nedeniyle senet üzerindeki hakların kullanılmasında hukuki sorun yaşanmaması için gerekli iptal prosedürünün değerlendirilmesi gerekir.
Sadece pay sahibinin talebi üzerine doğrudan yeni senet basılması her durumda doğru yaklaşım değildir. Özellikle kıymetli evrakın zayi olması halinde senedin iptaline ilişkin hukuki süreç dikkate alınmalıdır. Mahkeme kararı sonrasında yeni senedin düzenlenmesi daha güvenli bir yöntemdir.
Yeni senet düzenleme sürecinde şirketin yönetim organının görev ve yetkileri ile senedin türü ve somut olayın özellikleri dikkate alınmalıdır. Özellikle hamiline yazılı pay senetlerinde şirket kararları ve MKK süreçleri ayrıca değerlendirilmelidir.
Hayır. Yenileme, yıpranmış veya mevcut senedin değiştirilmesini gerektiren durumlarda gündeme gelebilir. Ziya, senedin kaybolması, çalınması veya başka bir nedenle sahibinin elinden çıkması durumudur. Zayi halinde senedin iptaline ilişkin özel hukuki prosedür gündeme gelir.
Yıpranmış bir pay senedi hâlâ mevcutsa, senedin değiştirilmesine ilişkin prosedür uygulanabilir. Ancak senet tamamen kaybolmuş veya çalınmışsa senet fiziksel olarak mevcut değildir. Bu durumda zayi ve iptal süreci gündeme gelir. Dolayısıyla iki durum birbirinden ayrılmalıdır.
Yangın nedeniyle pay senedi tamamen yok olmuşsa zayi söz konusu olabilir. Bu durumda şirket kayıtları ve pay sahipliğini gösteren belgeler toplanmalı ve senedin iptaline ilişkin hukuki süreç değerlendirilmelidir.
Çalınan pay senedi bakımından da senedin zayi olduğu kabul edilebilecek durumlar ortaya çıkabilir. Öncelikle olayın belgelenmesi, gerekiyorsa kolluk makamlarına bildirim yapılması ve ardından senedin iptaline ilişkin hukuki sürecin değerlendirilmesi gerekir. Çalınan senedin üçüncü kişinin eline geçmesi ihtimali nedeniyle konu özellikle önemlidir.
Pay senedinin zayi olması halinde pay defteri önemli bir şirket kaynağıdır. Pay defterinden;
gibi kayıtlar incelenebilir. Bu nedenle zayi sürecinde şirketin pay defterinin güncel olması büyük önem taşır.
Yeni senet düzenlenirken şirketin esas sözleşmesi de incelenmelidir. Özellikle;
gibi unsurların yeni senetle uyumlu olması gerekir.
Zayi olan senedin numarasının tespit edilmesi, yeni senedin düzenlenmesi bakımından önemlidir. Şirket kayıtlarında;
gibi bilgiler ilişkilendirilebilir.
Süreç genel olarak şu şekilde planlanabilir:
1. Zayi durumunun tespit edilmesi
Senedin kaybolduğu, çalındığı veya başka şekilde zayi olduğu belirlenir.
2. Senet bilgilerinin tespit edilmesi
Senet numarası, pay miktarı, pay sahibi ve diğer bilgiler belirlenir.
3. Şirket kayıtlarının incelenmesi
Pay defteri, esas sözleşme ve ilgili şirket kayıtları kontrol edilir.
4. Hukuki sürecin başlatılması
Senedin iptali için görevli mahkeme nezdinde gerekli başvuru yapılır.
5. İlan sürecinin takip edilmesi
Mahkemenin belirlediği ilan ve ibraz süreci takip edilir.
6. Mahkeme kararının alınması
Şartların oluşması halinde senedin iptaline karar verilir.
7. Yeni senedin hazırlanması
İptal edilen senedin yerine geçecek yeni senedin bilgileri hazırlanır.
8. Yeni senedin basılması
Pay senedi şirket kayıtlarıyla uyumlu şekilde bastırılır.
9. Şirket kayıtlarının güncellenmesi
Eski ve yeni senet bilgileri şirket kayıtlarında ilişkilendirilir.
10. Yeni senedin teslim edilmesi
Yeni pay senedi hak sahibine teslim edilir.
Yeni senet hazırlanırken;
gibi unsurlar kontrol edilmelidir. Özellikle eski senedin yerine düzenlenen yeni senedin şirket kayıtlarıyla tam uyumlu olması gerekir.
Uygulamada;
gibi hatalar yapılabilmektedir.
Pay senedi kaybolduğunda şu bilgiler hazırlanmalıdır:
Bu belgeler hukuki sürecin daha sağlıklı yürütülmesine yardımcı olabilir.
Pay senedinin kaybolması, tek başına payın elden çıkarılması anlamına gelmez. Dolayısıyla sırf pay senedinin zayi olması nedeniyle bir satış veya devir işlemi gerçekleşmiş sayılmaz. Ancak yeni pay senedinin düzenlenmesi, pay devri veya başka bir ortaklık işlemiyle aynı döneme denk geliyorsa ilgili işlemlerin vergisel sonuçları ayrıca değerlendirilmelidir.
Altaş Kurumsal Danışmanlık olarak zayi olan pay senetleri bakımından şirketlere ve pay sahiplerine süreç danışmanlığı sunuyoruz. Hizmet kapsamında;
konularında danışmanlık sağlıyoruz. Mahkemede dava açılması, dava takibi ve avukatlık hizmetleri ise ilgili avukatlar tarafından yürütülmelidir.
Sonuç
Anonim şirketlerde pay senedinin kaybolması, çalınması veya başka bir nedenle zayi olması halinde pay sahipliği hakkı kendiliğinden ortadan kalkmaz. Ancak fiziki senedin kıymetli evrak niteliği taşıması nedeniyle, senedin hukuki dolaşımından doğabilecek risklerin önlenmesi ve gerektiğinde yeni pay senedinin düzenlenebilmesi için zayi ve iptal sürecinin doğru yürütülmesi gerekir. Bu süreçte öncelikle pay senedinin türü, senet numarası, pay miktarı, tertip bilgileri, pay sahibi ve şirket kayıtları tespit edilmelidir. Ardından somut olayın özelliklerine göre mahkeme nezdindeki iptal süreci değerlendirilmelidir.
Mahkeme tarafından gerekli ilan ve ibraz süreci yürütüldükten ve şartların oluşması halinde senedin iptaline karar verildikten sonra, şirket tarafından yeni pay senedinin düzenlenmesi gündeme gelebilir. Hamiline yazılı pay senetlerinde ise fiziki senedin yanı sıra MKK nezdindeki kayıt ve bildirimlerin de ayrıca değerlendirilmesi gerekir. MKK kayıtlarının paya bağlı hakların kullanılmasındaki etkisi mevzuatta ayrıca düzenlenmiştir. Altaş Kurumsal Danışmanlık olarak zayi olan pay senetlerinin incelenmesi, pay sahipliği ve pay defteri kayıtlarının kontrolü, yeni pay senedi hazırlanması, pay senedi basımı ve zayi sonrasında şirket kayıtlarının düzenlenmesi süreçlerinde danışmanlık sunuyoruz. Mahkeme başvurusu ve dava takibi gereken durumlarda ise sürecin görevli avukat tarafından yürütülmesi gerekir.
Öncelikle senedin bilgileri ve pay sahipliği kayıtları tespit edilmeli, ardından zayi olan kıymetli evrakın iptaline ilişkin hukuki süreç değerlendirilmelidir.
Hayır. Senedin zayi olması, tek başına pay sahipliğini ortadan kaldırmaz.
Gerekli hukuki süreç tamamlandıktan sonra, şartların oluşması halinde yeni pay senedi düzenlenebilir.
Kıymetli evrak niteliğindeki pay senedinin zayi olması halinde iptal prosedürü bakımından mahkeme süreci gündeme gelir.
Uygulamada şirket merkezinin bulunduğu yer Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde işlem yapılmaktadır. Somut olayda görev ve yetki kurallarının ayrıca değerlendirilmesi gerekir.
Senedin iptalini istemekte hukuki yararı bulunan ve senet üzerindeki hakkını ortaya koyabilen kişi tarafından başvuru yapılması gerekir.
Her durumda doğrudan yeni senet bastırılması doğru değildir. Senedin kıymetli evrak niteliği nedeniyle zayi ve iptal süreci dikkate alınmalıdır.
Hayır. Zayi olan payı temsil eden senettir. Pay sahipliği hakkı kendiliğinden ortadan kalkmaz.
Zayi ve iptal süreci değerlendirilirken hamiline paylara ilişkin MKK kayıt ve bildirimleri de dikkate alınmalıdır.
Nama yazılı pay senedinin zayi olması halinde de kıymetli evrakın iptaline ilişkin süreç değerlendirilir. Pay defteri kayıtları pay sahipliğinin belirlenmesi açısından önemlidir.
Çalınma, senedin sahibinin iradesi dışında elinden çıkması nedeniyle zayi kapsamında değerlendirilebilecek durumlardan biridir.
Senedin tamamen yok olması halinde zayi durumu söz konusu olabilir. Şirket kayıtları ve pay sahipliği belgeleri hazırlanarak iptal süreci değerlendirilmelidir.
Senet mevcut ve okunabilir durumdaysa, zayi yerine senedin değiştirilmesine ilişkin hükümler gündeme gelebilir. Senedin tamamen yok olması ile yıpranması birbirinden ayrılmalıdır.
Hayır. Pay senedinin iptali, senedi temsil eden kıymetli evrakın hükümsüz hale getirilmesiyle ilgilidir. Payın hukuki varlığı bundan farklı bir konudur.
İlgili hukuki süreç tamamlandıktan sonra şirket kayıtları kontrol edilir ve iptal edilen senedin temsil ettiği payı gösteren yeni senet hazırlanarak basılır.
Şirketin senet numaralandırma sistemine göre yeni bir numara verilmesi ve eski senetle bağlantısının şirket kayıtlarında gösterilmesi uygun olabilir.
Hayır. Fiziki senedin kaybolması ile MKK nezdindeki elektronik kayıt aynı şey değildir. Hamiline paylara ilişkin kayıtlar MKK sisteminde tutulmaktadır.
Evet. Özellikle nama yazılı paylarda pay defteri, pay sahipliğinin ve pay miktarının belirlenmesi bakımından önemli bir kaynaktır.
Evet. Payın türü, grubu, imtiyazı ve diğer özellikleri bakımından esas sözleşmenin incelenmesi faydalıdır.
Evet. Hukuki iptal sürecinden sonra yeni senedin hazırlanması, şirket kayıtlarının kontrolü ve basım sürecinin koordinasyonu konusunda danışmanlık alınabilir.
Mahkemede dava ve avukatlık hizmetleri ilgili avukatlar tarafından yürütülür. Altaş Kurumsal Danışmanlık ise pay senedi, şirket kayıtları ve yeni senet basım sürecine ilişkin danışmanlık sağlayabilir.Zay
Hamiline Yazılı Pay Senedi Basımı Rehberi Rehberi 2026 sayfasına ulaşmak ve detaylı olarak incelemek için tıklayınız.

Nama Yazılı Pay Senedi Basımı Rehberi Rehberi 2026 sayfasına ulaşmak ve detaylı olarak incelemek için tıklayınız.

Bu hizmetimizi aşağıdaki hizmetlerimizle birlikte değerlendirerek şirketinizde bütüncül bir yapı oluşturulmasına katkı sağlayabilirsiniz:
Kurucumuz Dr. Soner Altaş, Ticaret Hukuku, Şirketler Hukuku, organize sanayi bölgeleri, denetim ve kurumsal yönetim alanında 25 yılı aşan uzmanlık ve deneyime sahiptir.
Kurucumuz Dr. Soner Altaş'ın akademik bilgisi ile uygulama tecrübesini bir araya getiriyoruz.
Ankara merkezli olarak tüm Türkiye'ye danışmanlık hizmeti vermekteyiz.
İhtiyacınıza özel pratik ve mevzuata uygun çözümler sunmaktayız.
Altaş Consulting Company’nin temeli, kurucusu Dr. Soner Altaş’ın güçlü akademik birikimi ve kamu deneyimine dayanmaktadır. Ticaret Hukuku, Şirketler Hukuku, organize sanayi bölgeleri, teknoloji geliştirme bölgeleri ve kooperatif konularında kaleme aldığı eserler ile Sanayi ve Ticaret Bakanlığı’nda geçen 24 yıllık kamu görevi boyunca edindiği derin tecrübe; ACC’nin uzmanlık yaklaşımının ana kaynağını oluşturmaktadır.
Bu süreçte; aile şirketleri, anonim ve limited şirketler, organize sanayi bölgeleri (OSB), teknoloji geliştirme bölgeleri (TGB), endüstri bölgeleri (EB), Ar-Ge ve tasarım merkezleri, irtibat büroları, yatırım teşvikleri, kamu sermayeli şirketler, kooperatifler ve birlikler, ticaret, sanayi ve esnaf odaları ile üst kuruluşları gibi alanlarda mevzuat, uygulama ve denetim süreçlerinde kazanılan kapsamlı bilgi ile deneyim; Altaş Consulting Company’nin hizmet ve danışmanlık anlayışına yön vermektedir. Bugün bu güçlü arka plan, danışanlarımıza güvenilir, çözüm odaklı ve yüksek katma değerli hizmet sunmamızın temelini oluşturmaktadır.
Kurucumuz Dr. Soner Altaş’ın “Pay Defteri” kitabını incelediniz mi?
