Nama Yazılı Pay Senedi Basımı Rehberi Rehberi 2026 sayfasına ulaşmak ve detaylı olarak incelemek için tıklayınız.


Anonim şirketlerde pay senetlerinin bastırılması, yalnızca ortaklık yapısının belgelendirilmesi açısından değil, payların elden çıkarılması ve vergisel sonuçlarının değerlendirilmesi bakımından da önemli olabilir. Ancak pay senedi bastırmanın tek başına otomatik bir vergi avantajı sağladığı düşünülmemelidir. Payların vergilendirilmesinde;
gibi birçok unsur dikkate alınmalıdır. Gelir Vergisi Kanunu’nun mükerrer 80. maddesinde bazı hisse senetlerinin elden çıkarılmasından doğan kazançlara ilişkin özel düzenlemeler bulunurken, Geçici 67. madde kapsamında bulunan işlemler için ayrıca stopaj hükümleri uygulanabilmektedir. Bu nedenle pay senedi basımı ile vergisel avantaj arasındaki ilişki, her şirket ve her pay sahibi bakımından ayrı değerlendirilmelidir.
Pay senedi bastırmanın en önemli vergisel avantajlarından biri, belirli şartların gerçekleşmesi halinde payın elden çıkarılmasından doğan kazancın vergilendirilmesinde farklı hükümlerin uygulanabilmesidir. Özellikle gerçek kişilerin anonim şirket paylarının elden çıkarılmasında, payın niteliği ve elde tutma süresi önem taşır. Ancak burada yalnızca “iki yıl” veya “pay senedi basılmış olması” üzerinden genel bir sonuç çıkarılması doğru değildir. Payın hukuki niteliği ve işlemin gerçekleştirilme biçimi birlikte incelenmelidir.
Hayır. Pay senedinin bastırılmış olması tek başına vergi muafiyeti veya istisnası sağlamaz. Vergisel avantajın ortaya çıkıp çıkmayacağı;
göre değişebilir. Bu nedenle “pay senedi bastıran herkes satışta vergi ödemez” şeklindeki bir yaklaşım doğru değildir.
Anonim şirketlerde pay senedinin bastırılması, payın hukuki ve fiili durumunun daha açık şekilde belgelenmesini sağlayabilir. Özellikle payın;
gibi unsurların belgelenmesi, ileride yapılacak işlemlerde önem taşıyabilir. Vergisel değerlendirmede ise pay senedinin kendisi kadar iktisap tarihi ve payın hukuki niteliği de önemlidir.
Anonim şirket pay senetleri bakımından vergisel değerlendirme özellikle gerçek kişi ortakların paylarını elden çıkarması halinde önem kazanır. Gelir Vergisi Kanunu’nun mükerrer 80. maddesinde, tam mükellef kurumlara ait ve belirli şartları taşıyan hisse senetlerinin elden çıkarılmasından doğan kazançlar bakımından özel düzenleme bulunmaktadır. Bunun yanında Borsa İstanbul’da işlem gören paylar bakımından Geçici 67. madde hükümleri de ayrıca dikkate alınmalıdır. GİB rehberinde, tam mükellef kurumlara ait Borsa İstanbul’da işlem gören ve bir yıldan fazla süreyle elde tutulan hisse senetlerinin elden çıkarılmasından elde edilen gelirler bakımından özel bir vergilendirme rejimi bulunduğu açıklanmaktadır.
Pay senedinin satılması halinde vergisel sonuç, payın niteliğine ve satışın hangi koşullarda yapıldığına göre belirlenir. Örneğin;
farklı vergisel sonuçlar doğurabilir. Bu nedenle pay senedinin bulunup bulunmadığı tek başına yeterli değildir.
Gelir Vergisi Kanunu’nun mükerrer 80. maddesinde, ivazsız iktisap edilenler ile tam mükellef kurumlara ait olup iki yıldan fazla süreyle elde tutulan hisse senetleri bakımından özel düzenleme bulunmaktadır. Burada dikkat edilmesi gereken nokta, düzenlemenin tam mükellef kurumlara ait hisse senetleri bakımından uygulanmasıdır. Dolayısıyla limited şirket payları ile anonim şirket pay senetlerinin vergisel sonuçları aynı kabul edilmemelidir.
Evet. Anonim şirkette pay senedinin henüz bastırılmamış olması, payın ekonomik ve hukuki varlığını ortadan kaldırmaz. Ancak pay senedinin bastırılmış olması, payın türünün ve iktisap bilgilerinin belgelenmesi bakımından önemli sonuçlar doğurabilir. Vergisel açıdan ise senede bağlanmamış pay ile pay senedine bağlanmış payın elden çıkarılmasının sonuçları ayrıca değerlendirilmelidir.
Hayır. Pay senedi, payı temsil eden bir belgedir. Vergisel değerlendirmede ise işlemin hukuki niteliği, payın iktisap şekli, elde tutma süresi ve ilgili vergi kanunlarının hükümleri esas alınır. Bu nedenle pay senedi bastırılması ile vergi istisnasının doğması arasında otomatik bir ilişki kurulmamalıdır.
Nama yazılı pay senedinin bastırılması tek başına vergi istisnası sağlamaz. Ancak nama yazılı pay senetlerinde pay sahibinin kimliğinin ve pay sahipliği bilgilerinin daha açık biçimde belirlenebilmesi, payın iktisap ve elden çıkarılma sürecinin belgelenmesi bakımından önem taşıyabilir. Vergisel sonuç yine ilgili vergi mevzuatına göre belirlenir.
Hamiline yazılı pay senedinin bastırılması da tek başına vergi istisnası sağlamaz. Hamiline pay senetleri bakımından ayrıca Merkezi Kayıt Kuruluşu kayıt ve bildirim sistemi bulunduğundan, pay sahipliği ve elden çıkarma işlemlerinin kayıt boyutu ayrıca dikkate alınmalıdır.
Hamiline yazılı pay senetlerinde pay sahipliği bilgilerinin Merkezi Kayıt Kuruluşuna bildirilmesine ilişkin özel düzenlemeler bulunmaktadır. Bu nedenle hamiline pay senedi bastırılması halinde yalnızca fiziksel senedin hazırlanmasıyla yetinilmemelidir. Pay sahipliği kayıtlarının ilgili sistemle uyumlu olması gerekir.
Payın iktisap tarihi, vergisel değerlendirmede önemli unsurlardan biridir. Özellikle payın belirli bir süre elde tutulmasına bağlı vergisel düzenlemelerde iktisap tarihinin doğru belirlenmesi gerekir. Bu nedenle pay senedi bastırılırken veya pay senedi kayıtları düzenlenirken;
gibi hususların kayıtlarla uyumlu olması önemlidir.
Sermaye artırımı sonucunda edinilen payların vergisel değerlendirilmesinde, payın nasıl edinildiği ve bedelli veya bedelsiz sermaye artırımının söz konusu olup olmadığı ayrıca değerlendirilmelidir. Bu nedenle sermaye artırımı sonrasında yeni pay senetleri bastırılırken önceki pay senetleriyle yeni payların birbirinden doğru şekilde ayrılması önemlidir.
Bedelsiz payların vergisel sonuçları, payın hangi işlem sonucunda elde edildiğine ve ilgili vergi mevzuatına göre değerlendirilmelidir. Bu nedenle bedelsiz payların otomatik olarak yeni bir maliyet oluşturduğu veya oluşturmadığı şeklinde genelleme yapılmamalıdır.
Bedelli sermaye artırımı sonucunda yeni payların edinilmesi halinde pay senetleri ve şirket kayıtlarının yeni sermaye yapısına uygun şekilde düzenlenmesi gerekir. Vergisel açıdan ise yeni payların edinim bedeli, iktisap tarihi ve ileride yapılabilecek elden çıkarma işlemi birlikte değerlendirilmelidir.
Payın devredilmesi halinde vergisel sonuç, işlemin;
olup olmadığına göre değişebilir. Bu nedenle “pay devri” ifadesinin hangi hukuki işlemi ifade ettiği öncelikle belirlenmelidir.
Anonim şirket pay senetleri ile limited şirket esas sermaye paylarının vergisel sonuçları aynı değildir. Özellikle gerçek kişilerin paylarını elden çıkarmasında, anonim şirket pay senedinin hukuki niteliği ve limited şirket payının senede bağlanıp bağlanmadığı önem taşır. Danıştay’ın yakın tarihli kararlarında da limited şirket pay devri ile anonim şirket hisse senedi devri arasındaki ayrımın vergisel değerlendirme bakımından önem taşıdığı görülmektedir. Bu nedenle limited şirket paylarının vergisel sonuçları anonim şirket pay senetlerine ilişkin hükümlerle otomatik olarak eşleştirilmemelidir.
Gerçek kişi ortağın anonim şirket payını elden çıkarması halinde Gelir Vergisi Kanunu hükümleri önem kazanır. Özellikle;
gibi unsurlar değerlendirilmelidir.
Tüzel kişi ortakların pay senetlerini elden çıkarması halinde vergisel değerlendirme gerçek kişi ortaklardan farklıdır. Kurumlar vergisi mükellefiyeti, iştirak kazançları, iştirak hissesi satış kazancı ve diğer kurumlar vergisi hükümleri ayrıca değerlendirilmelidir. Bu nedenle tüzel kişi ortakların pay senedi işlemlerinde yalnızca Gelir Vergisi Kanunu hükümlerine bakılması yeterli değildir.
Şirketlerin aktiflerinde bulunan iştirak paylarının elden çıkarılması halinde Kurumlar Vergisi Kanunu’ndaki ilgili düzenlemeler ayrıca değerlendirilmelidir. Özellikle iştirak hissesi satış kazancı bakımından uygulanabilecek istisna hükümleri, payın şirket aktifindeki niteliği ve diğer kanuni şartlar dikkate alınarak incelenmelidir. Bu alan, gerçek kişilerin pay senedi satışındaki değer artış kazancı hükümlerinden farklıdır.
Bir kurumun aktifinde bulunan iştirak hisselerini elden çıkarması ile gerçek kişinin sahip olduğu anonim şirket pay senedini satması aynı vergisel işlem değildir. Her iki durumda da;
ayrı ayrı değerlendirilmelidir.
Gerçek kişilerin bazı pay ve menkul kıymet satışlarından elde ettikleri kazançlar Gelir Vergisi Kanunu kapsamında değer artışı kazancı olarak değerlendirilebilir. Ancak GVK mükerrer 80 kapsamında istisna edilen veya Geçici 67 kapsamında farklı şekilde vergilendirilen işlemler ayrıca değerlendirilir.
Gelir Vergisi Kanunu’nun Geçici 67. maddesi, belirli menkul kıymet ve sermaye piyasası araçlarından elde edilen gelirlerin tevkifat yoluyla vergilendirilmesine ilişkin özel bir düzenlemedir. GİB rehberine göre 1 Ocak 2006’dan itibaren iktisap edilen belirli hisse senedi alım satım kazançları Geçici 67 kapsamında değerlendirilmekte ve tam ve dar mükellef gerçek kişiler bakımından belirli hisse senedi kazançlarında tevkifat oranı %0 olarak uygulanmaktadır. Ancak bu düzenlemenin kapsamına giren ve girmeyen payların birbirinden ayrılması gerekir.
Borsa İstanbul’da işlem gören paylar bakımından Geçici 67 hükümleri önem taşır. GİB rehberinde, tam mükellef kurumlara ait olup Borsa İstanbul’da işlem gören ve bir yıldan fazla süreyle elde tutulan hisse senetlerinin elden çıkarılmasından elde edilen gelirler bakımından özel düzenleme bulunduğu belirtilmektedir. Bu nedenle Borsa İstanbul’da işlem gören paylarla borsada işlem görmeyen anonim şirket paylarının vergisel sonuçları birbirinden ayrılmalıdır.
Borsada işlem görmeyen anonim şirket paylarının elden çıkarılmasında, işlemin niteliğine göre Gelir Vergisi Kanunu’nun mükerrer 80. maddesi ve diğer ilgili düzenlemeler gündeme gelebilir. Özellikle gerçek kişi ortakların pay satışlarında payın iki yıldan fazla elde tutulup tutulmadığı önem taşıyabilir.
Pay senedinin bastırılması, pay sahipliğinin ve paya ilişkin bazı bilgilerin somut bir belge üzerinde gösterilmesini sağlar. Bu nedenle;
gibi unsurların belgelenmesi bakımından faydalı olabilir. Ancak vergi uygulamasında yalnızca pay senedine değil, şirketin resmi kayıtlarına ve işlemin gerçek niteliğine de bakılması gerekir.
Pay senedi ile pay defteri arasında uyum bulunması önemlidir. Özellikle nama yazılı pay senetlerinde pay sahibinin bilgilerinin şirket kayıtlarıyla uyumlu olması gerekir. Pay senedi üzerinde yer alan bilgiler ile pay defterindeki bilgiler arasında farklılık bulunması ileride yapılabilecek pay devri ve vergisel incelemelerde sorun oluşturabilir.
Payın iktisap tarihinin doğru şekilde belirlenmesi, elde tutma süresine bağlı vergisel düzenlemeler bakımından önemlidir. Bu nedenle sermaye artırım kararları, pay senetleri, pay defteri kayıtları, ticaret sicili kayıtları ve ödeme belgeleri gerektiğinde birlikte incelenmelidir.
Vergi incelemesi sırasında pay senedinin yanı sıra şirketin;
gibi belgeleri de dikkate alınabilir. Bu nedenle pay senedinin tek başına bütün vergisel durumu ispatlayan belge olarak görülmemesi gerekir.
Aile şirketlerinde payların kuşaklar arasında devri, satış veya yeniden yapılandırılması planlanırken pay senetlerinin ve şirket kayıtlarının düzenli tutulması önemlidir. Özellikle;
gibi işlemlerde payların iktisap tarihleri ve belgeleri önem taşıyabilir.
Aile şirketlerinde payların çocuklara veya diğer aile üyelerine geçirilmesi halinde işlemin;
olup olmadığı belirlenmelidir. Her yöntemin vergisel sonucu farklı olabilir. Bu nedenle pay senedi basımı ile aile içi pay devrinin vergisel sonuçları birlikte değerlendirilmelidir.
Altaş Kurumsal Danışmanlık olarak pay senetlerinin vergisel sonuçları konusunda şirketlere ve pay sahiplerine, işlemin şirketler hukuku ve pay senedi boyutu bakımından danışmanlık sunuyoruz. Danışmanlık kapsamında;
konularında destek sağlıyoruz. Verginin hesaplanması ve beyannamenin hazırlanması gibi işlemler bakımından ise şirketin mali müşaviri veya vergi uzmanıyla birlikte çalışılması önemlidir.
Pay senedi bastırmadan önce;
gibi soruların cevaplandırılması faydalıdır.
Pay senedinin satışı planlanıyorsa;
gibi hususlar kontrol edilmelidir.
Uygulamada özellikle;
gibi hatalarla karşılaşılabilir.
Pay senedi işlemlerinde küçük görünen bir kayıt farklılığı, ileride payın iktisap tarihi veya pay sahipliği konusunda sorun yaşatabilir. Özellikle uzun yıllar önce edinilmiş paylarda;
gibi işlemler bulunabilir. Bu nedenle pay senedi basımı ve yenilenmesi sırasında şirketin geçmiş kayıtlarının da incelenmesi faydalıdır.
Özetle;
Pay senetlerinin vergisel açıdan değerlendirilmesinde en önemli husus, pay senedinin basılmış olmasını tek başına bir vergi avantajı olarak görmemektir. Vergisel sonuç;
- payın türüne,
- şirketin niteliğine,
- pay sahibinin gerçek veya tüzel kişi olmasına,
- payın iktisap tarihine,
- elde tutma süresine,
- Borsa İstanbul’da işlem görüp görmediğine ve
- payın hangi yöntemle elden çıkarıldığına
göre değişebilir. Gelir Vergisi Kanunu’nun mükerrer 80. maddesi ile Geçici 67. maddesi, farklı pay ve menkul kıymet işlemleri bakımından farklı vergilendirme kuralları içermektedir.
Bu nedenle pay senedi bastırmadan, pay devretmeden veya pay senedi satmadan önce mevcut pay yapısının ve şirket kayıtlarının incelenmesi önemlidir. Altaş Kurumsal Danışmanlık olarak pay senedi basımı, pay defteri, pay sahipliği kayıtları, pay senedi yenileme, pay senetlerinin bölünmesi ve birleştirilmesi ile pay devri süreçlerinde şirketlere danışmanlık sunuyoruz. Verginin hesaplanması, beyan edilmesi ve nihai vergisel görüş verilmesi gereken durumlarda ise işlemin şirketin mali müşaviri veya vergi uzmanıyla birlikte değerlendirilmesini öneriyoruz.
Tek başına sağlamaz. Vergisel sonuç; payın türü, iktisap şekli, iktisap tarihi, elde tutma süresi, şirketin niteliği ve satış biçimi gibi unsurlara göre değişir.
Her durumda aynı vergi uygulanmaz. İşlemin niteliğine ve payın özelliklerine göre Gelir Vergisi Kanunu ve Geçici 67 hükümleri farklı sonuçlar doğurabilir.
Tam mükellef kurumlara ait hisse senetleri bakımından GVK mükerrer 80’de iki yıldan fazla elde tutulan hisse senetlerine ilişkin özel düzenleme bulunmaktadır. Somut olayın şartları ayrıca incelenmelidir.
Vergisel değerlendirmede payın iktisap tarihi önemlidir. Somut işlemde iktisap şekli ve payın geçmişi dikkate alınmalıdır.
Doğabilir. Vergisel sonuç yalnızca pay senedinin bulunup bulunmamasına göre belirlenmez.
Satışın vergisel sonucu somut olayın özelliklerine göre belirlenir. Pay senedinin nama yazılı olması tek başına vergi istisnası sağlamaz.
Vergisel değerlendirme ayrıca yapılmalıdır. Hamiline paylarda MKK kayıtları da dikkate alınmalıdır.
Hayır. İki şirket türündeki payların hukuki niteliği farklı olduğundan vergisel sonuçları da aynı kabul edilmemelidir. Danıştay kararlarında da bu ayrımın önemi görülmektedir.
Hayır. Sonradan pay senedi bastırılması, payın gerçek iktisap tarihini kendiliğinden değiştirmez.
Hayır. Payın iktisap tarihi ile pay senedinin basım tarihi farklı olabilir.
Bedelli veya bedelsiz sermaye artırımı sonucunda edinilen payların vergisel durumu işlemin niteliğine göre değerlendirilmelidir.
Bedelsiz payların maliyetinin ve iktisap tarihinin belirlenmesi, payın hangi işlem sonucunda elde edildiğine göre değerlendirilmelidir.
Evet. Borsa İstanbul’da işlem gören paylar bakımından Geçici 67 kapsamında özel vergilendirme kuralları bulunabilir.
Tam mükellef kurumlara ait Borsa İstanbul’da işlem gören ve bir yıldan fazla elde tutulan hisse senetleri bakımından GİB rehberinde özel vergilendirme düzenlemesi açıklanmaktadır.
Pay senedinin basımı tek başına kurumlar vergisi istisnası oluşturmaz. Kurumların iştirak payı satışları bakımından Kurumlar Vergisi Kanunu’ndaki özel düzenlemeler ayrıca incelenmelidir.
Somut şartlara göre Kurumlar Vergisi Kanunu’ndaki iştirak hissesi satış kazancı istisnası gibi düzenlemeler gündeme gelebilir. Bunun için işlem özelinde şartların ayrıca incelenmesi gerekir.
Her vergisel düzenleme bakımından aynı cevap verilemez. Vergisel sonuç ilgili kanun hükümlerine ve payın hukuki niteliğine göre belirlenir.
Özellikle yüksek tutarlı pay işlemlerinde, pay devri veya sermaye yapılandırması planlanıyorsa işlem öncesinde vergisel değerlendirme yapılması faydalıdır.
Vergisel hesaplama, beyan ve vergi uygulamalarının değerlendirilmesi bakımından şirketin mali müşaviri veya vergi uzmanıyla birlikte çalışılması uygun olur.
Başta anonim şirketler olmak üzere pay senedi bastırmak, yenilemek, bölmek, birleştirmek veya pay devri planlamak isteyen şirket ve pay sahiplerine danışmanlık sunulabilir.
Nama Yazılı Pay Senedi Basımı Rehberi Rehberi 2026 sayfasına ulaşmak ve detaylı olarak incelemek için tıklayınız.

Hamiline Yazılı Pay Senedi Basımı Rehberi Rehberi 2026 sayfasına ulaşmak ve detaylı olarak incelemek için tıklayınız.

Bu hizmetimizi aşağıdaki hizmetlerimizle birlikte değerlendirerek şirketinizde bütüncül bir yapı oluşturulmasına katkı sağlayabilirsiniz:
Kurucumuz Dr. Soner Altaş, Ticaret Hukuku, Şirketler Hukuku, organize sanayi bölgeleri, denetim ve kurumsal yönetim alanında 25 yılı aşan uzmanlık ve deneyime sahiptir.
Kurucumuz Dr. Soner Altaş'ın akademik bilgisi ile uygulama tecrübesini bir araya getiriyoruz.
Ankara merkezli olarak tüm Türkiye'ye danışmanlık hizmeti vermekteyiz.
İhtiyacınıza özel pratik ve mevzuata uygun çözümler sunmaktayız.
Altaş Consulting Company’nin temeli, kurucusu Dr. Soner Altaş’ın güçlü akademik birikimi ve kamu deneyimine dayanmaktadır. Ticaret Hukuku, Şirketler Hukuku, organize sanayi bölgeleri, teknoloji geliştirme bölgeleri ve kooperatif konularında kaleme aldığı eserler ile Sanayi ve Ticaret Bakanlığı’nda geçen 24 yıllık kamu görevi boyunca edindiği derin tecrübe; ACC’nin uzmanlık yaklaşımının ana kaynağını oluşturmaktadır.
Bu süreçte; aile şirketleri, anonim ve limited şirketler, organize sanayi bölgeleri (OSB), teknoloji geliştirme bölgeleri (TGB), endüstri bölgeleri (EB), Ar-Ge ve tasarım merkezleri, irtibat büroları, yatırım teşvikleri, kamu sermayeli şirketler, kooperatifler ve birlikler, ticaret, sanayi ve esnaf odaları ile üst kuruluşları gibi alanlarda mevzuat, uygulama ve denetim süreçlerinde kazanılan kapsamlı bilgi ile deneyim; Altaş Consulting Company’nin hizmet ve danışmanlık anlayışına yön vermektedir. Bugün bu güçlü arka plan, danışanlarımıza güvenilir, çözüm odaklı ve yüksek katma değerli hizmet sunmamızın temelini oluşturmaktadır.
Kurucumuz Dr. Soner Altaş’ın “Pay Defteri” kitabını incelediniz mi?
